
Χημικές στολές προστασίας, πόσο πραγματικά μας προστατεύουν ; πόσο μας δυσκολεύουν ή κάνουν την ζωή μας πραγματικά εύκολη όταν πρέπει να διαχειριστούμε περιστατικά HazMat ή CBRNE;
Ας δούμε αναλυτικά κάποιες αλήθειες και κάποιους μύθους που συνοδεύουν αυτά τα μέσα ατομικής προστασίας. Πριν ξεκινήσουμε όμως να επισημάνω, ότι μέσα από την επαγγελματική μου ιδιότητα και την πολυετή ενασχόληση με τις χημικές στολές, η πλειονότητά των ανθρώπων στα σώματα ασφαλείας και την βιομηχανία, αγνοούν πολύ βασικούς κανόνες αλλά και διαδικασίες αναφορικά με αυτόν τον εξοπλισμό.
Ευελπιστώ αυτό το άρθρο να τους δώσει γρήγορα και εύπεπτα τις απαντήσεις που πολλές φορές τους προβληματίζουν και τους βάζουν σε διαδικασία διαμάχης μεταξύ τους, για το ποιος έχει δίκιο και ποιος έχει άδικο.
1. Οι στολές χημικής προστασίας μπορούν να φορεθούν για όση ώρα χρειαστεί αρκεί να έχει αναπνεύσιμο αέρα ο χρήστης.
Ένας από τους βασικούς μύθους είναι ότι ο διαθέσιμος αναπνεύσιμος αέρας καθορίζει από μόνος του τον χρόνο παραμονής. Επιχειρησιακά, στον αρχικό σχεδιασμό υπολογίζουμε συντηρητικά περίπου 30 λεπτά παραμονής σε χημική στολή, λαμβάνοντας υπόψη τόσο τη θερμική καταπόνηση όσο και την πραγματική αυτονομία της Α.Σ.Α.Κ. Τα 30 λεπτά δεν αποτελούν γενικό, πιστοποιημένο όριο για κάθε στολή ή χειριστή. Ο χρόνος επανεκτιμάται ανάλογα με την κατανάλωση αέρα, τη θερμοκρασία, την ένταση εργασίας και τη φυσική κατάσταση, ενώ προβλέπεται υποχρεωτικά επαρκές περιθώριο για αποχώρηση και απολύμανση.
Ο περιορισμός δεν σχετίζεται μόνο με την ποσότητα του αέρα αλλά και με την αντοχή του χειριστή στο μικρόκλιμα της χημικής στολής. Σε αεροστεγείς στολές «full encapsulated» Τύπου 1Α ενδέχεται, ανάλογα με τη σχεδίαση, να παρατηρείται εσωτερική θετική πίεση της τάξης του περίπου 1 mbar. Οι βαλβίδες εκτόνωσης απομακρύνουν τον πλεονάζοντα αέρα ώστε να περιορίζεται η αύξηση της πίεσης και να διευκολύνεται η κίνηση. Το 1 mbar είναι ενδεικτική τιμή και όχι ενιαία ή σταθερή πίεση λειτουργίας όλων των στολών, ούτε κοινή τιμή ανοίγματος των βαλβίδων.
Ο αέρας εντός της στολής μπορεί να είναι ζεστός, υγρός και να περιέχει ποσότητα διοξειδίου του άνθρακα, ιδίως λόγω της εκπνοής και της λειτουργίας του εξοπλισμού. Ο εκπνεόμενος αέρας απομακρύνεται σύμφωνα με τη διάταξη της αναπνευστικής συσκευής και των βαλβίδων της στολής. Όταν η ολοκλήρου προσώπου μάσκα και η Α.Σ.Α.Κ. λειτουργούν σωστά, ο χειριστής αναπνέει τον αέρα που του παρέχει η συσκευή, όχι τον αέρα που βρίσκεται μέσα στη στολή. Η εξωτερική θερμοκρασία, η υγρασία και η έλλειψη ενεργού ψύξης αυξάνουν τη θερμική επιβάρυνση. Για αυτό στον επιχειρησιακό σχεδιασμό παραμένει χρήσιμο το συντηρητικό όριο των περίπου 30 λεπτών, με συνεχή επιτήρηση του χειριστή.
Ορισμένες χημικές στολές διαθέτουν συμβατή διάταξη αερισμού ή ψύξης και δυνατότητα σύνδεσης με εξωτερική παροχή αναπνεύσιμου αέρα. Το EN 14593-1:2018 αφορά αναπνευστικές συσκευές πεπιεσμένου αέρα με βαλβίδα παροχής κατ’ απαίτηση (αεροπνεύμονα) και ολοκλήρου προσώπου μάσκα, όχι τον κλιματισμό της στολής. Η χρήση εξωτερικής παροχής απαιτεί εγκεκριμένο συνδυασμό εξοπλισμού και πρόβλεψη ασφαλούς αποσύνδεσης ή εφεδρικής παροχής, όπου προβλέπεται.
2. Υπάρχει δυνατότητα να διασώσεις χρήστη χημικής στολής σε περίπτωση λιποθυμίας αν τον τραβήξεις εκτός καυτής ζώνης;

Είναι πολύ υποκειμενικό αν θα διασωθεί κάποιος που έχει χάσει τις αισθήσεις του εντός χημικής στολής. Υπάρχουν πολλοί παράμετροι που πρέπει να ληφθούν υπόψιν. Ο χρήστης είναι εντός χημικής στολής και φέρει προσωπίδα ολοκλήρου προσώπου με σύνδεση αεροπνεύμονα και στατική θετική πίεση. Αυτό σημαίνει ότι αφενός δεν μπορούμε να ανοίξουμε την στολή καθώς θα τον εκθέσουμε στους επικίνδυνους εξωγενείς παράγοντες, αφετέρου χωρίς να έχουμε πρόσβαση στον αεραγωγό του, δεν μπορούμε να κάνουμε εκτίμηση.
Σε περίπτωση που απαιτείται να συρθεί οριζόντια ένας ανίκανος προς κίνηση χειριστής εκτός της θερμής ζώνης, μπορεί να χρησιμοποιηθεί εγκεκριμένος εξοπλισμός διάσωσης. Εάν η χημική στολή διαθέτει κρίκους τύπου «D» δεξιά και αριστερά, εγκατεστημένους από τον κατασκευαστή και ρητά εγκεκριμένους για τη συγκεκριμένη χρήση, μπορούν να αξιοποιηθούν για οριζόντια απομάκρυνση. Η ύπαρξη ενός κρίκου δεν σημαίνει αυτομάτως ότι επιτρέπεται ανύψωση ή ανάσυρση από αυτόν. Η τακτική πρέπει να περιλαμβάνεται στο σχέδιο διάσωσης και να εφαρμόζεται από εκπαιδευμένους διασώστες. Όπως ανέφερα παραπάνω, ο «διασώστης» πρέπει να εξετάσει τι απειλεί εκείνη τη στιγμή τη ζωή του χειριστή: το τοξικό περιβάλλον, η αδυναμία αναπνοής, ένα εσωτερικό τραύμα ή άλλος παράγοντας.
Συνοψίζοντας λοιπόν ΝΑΙ, υπάρχει δυνατότητα να σώσεις έναν χειριστή χημικής στολής αλλά εξαρτάται από το επίπεδο εκπαίδευσης των διασωστών, τον ειδικό εξοπλισμό που διαθέτουν και τις αντίστοιχες συνθήκες που θα επικρατούν την δεδομένη στιγμή στο χώρο.
3. Η χημική στολή πλέον μπορεί να ανοίξει από μέσα δε χρειάζεται να την σκίσεις.
Είναι αλήθεια ότι ορισμένα σύγχρονα μοντέλα χημικών στολών διαθέτουν κατάλληλη διαμόρφωση στο φερμουάρ, όπως διπλή θηλειά εσωτερικά και εξωτερικά, που επιτρέπει στον χρήστη να το ανοίξει από μέσα. Ένας καλά εκπαιδευμένος χειριστής μπορεί, σε κατάλληλο μοντέλο και μετά από εξάσκηση, να ανοίξει τη στολή σε περίπου 3 λεπτά. Ο χρόνος δεν είναι εγγυημένος και εξαρτάται από την κατασκευή και τις συνθήκες. Η εσωτερική δυνατότητα ανοίγματος δεν σημαίνει ότι επιτρέπεται να ανοίξουμε τη στολή μέσα σε μολυσμένο περιβάλλον: προέχει η ασφαλής έξοδος και η προβλεπόμενη απολύμανση.
Τα παλαιότερα χρόνια όλα τα έμπειρα στελέχη της Ε.Μ.Α.Κ, έβαζαν πάντα ένα σουγιά με κορδόνι εσωτερικά στην τσέπη του παντελονιού τους για να μπορούν σε περίπτωση έκτακτης ανάγκης να σκίσουν την στολή από μέσα. Το κορδόνι χρησίμευε να μην σου πέσει ο σουγιάς εντός της χημικής στολής καθώς δεν υπάρχει μετά δυνατότητα να τον πιάσεις.
Ως περίπτωση έκτακτης ανάγκης, ορίζεται η διαδικασία που ο αέρας της Α.Σ.Α.Κ. του χρήστη της χημικής στολής, έχει τελειώσει και αυτός δεν βρίσκεται στην θερμή ή ψυχρή ζώνη για να τον βοηθήσει κάποιος. Επίσης πολλές φορές το συνδύαζαν με ένα ύφασμα για το ξεθόλωμα της οματοθυρίδας εσωτερικά, αλλά πλέον οι περισσότερες χημικές στολές εφόσον ζητηθεί φέρουν αντιθαμβωτική μεμβράνη εσωτερικά.
4. Αν η χημική στολή τρυπηθεί δεν μπορεί να μπει αέρας μολυσμένος μέσα γιατί έχει εσωτερική υπερπίεση.

Μύθος και, δυστυχώς, μια ιδιαίτερα επικίνδυνη αντίληψη. Μια χημική στολή που έχει υποστεί διάτρηση ή σχίσιμο χάνει την προβλεπόμενη στεγανότητά της και ενδέχεται να επιτρέψει την είσοδο υγρών ή αέριων επικίνδυνων παραγόντων. Η τυχόν εσωτερική υπερπίεση δεν αποτελεί εγγύηση προστασίας, ιδιαίτερα όταν ο χρήστης κινείται και μεταβάλλεται η πίεση. Μια στολή με τέτοια βλάβη αποσύρεται από επιχειρησιακή χρήση έως ότου αξιολογηθεί αρμοδίως.
Η δυνατότητα επισκευής εξαρτάται από το μοντέλο, το υλικό, τη θέση και το μέγεθος της βλάβης και τις εγκεκριμένες διαδικασίες του κατασκευαστή. Σε ορισμένες στολές, φθορές άνω των 20 mm δεν επιτρέπεται να επισκευαστούν, ενώ σε άλλες περιπτώσεις ακόμη και μικρότερες βλάβες μπορεί να είναι μη επισκευάσιμες. Δεν υπάρχει ενιαίος κανόνας για όλες τις στολές. Μετά από εγκεκριμένη επισκευή απαιτείται ο προβλεπόμενος επανέλεγχος στεγανότητας και καταλληλότητας.

Οι βαλβίδες εκτόνωσης μιας χημικής στολής επιτρέπουν την απομάκρυνση της περίσσειας αέρα και τον έλεγχο της εσωτερικής πίεσης, σύμφωνα με τον σχεδιασμό της. Μπορούν παράλληλα να απομακρύνουν θερμό και υγρό αέρα, χωρίς να αποτελούν από μόνες τους σύστημα κλιματισμού. Μια τρύπα ή ένα σκίσιμο ΔΕΝ λειτουργεί όπως μια ελεγχόμενη ανεπίστροφη βαλβίδα.
5. Στις χημικές στολές είναι υποχρεωτικό να φοράμε κράνος.
Η ανάγκη χρήσης κράνους καθορίζεται από την εκτίμηση κινδύνου, τη διαμόρφωση της στολής και τις οδηγίες του κατασκευαστή. Για παράδειγμα, οι οδηγίες της Dräger CPS 7900 προβλέπουν τη χρήση κατάλληλου προστατευτικού κράνους ή συνδυασμού μάσκας-κράνους. Το EN 943-2:2019 ορίζει τις απαιτήσεις για αεροστεγείς χημικές στολές ομάδων έκτακτης ανάγκης, αλλά δεν θεσπίζει από μόνο του καθολική υποχρέωση χρήσης κράνους σε κάθε μοντέλο.
Ένας από τους προφανείς λόγους που χρειάζεται το κράνος είναι η προστασία της κεφαλής μας από πτώσεις αντικείμενων καθώς η χημική στολή δεν έχει κατασκευαστεί για αυτό το λόγο. Φαντασθείτε να εισέρχεστε σε παλαιό κτίριο στην Αθήνα για έλεγχο επικίνδυνων ουσιών και να σας πέσουν οι σοβάδες στο κεφάλι (καθόλου απίθανο).
Δεύτερος λόγος είναι η ατομική μας προστασία από πτώση λόγω ολίσθησης των μποτών που φοράμε ή των διαφόρων υγρών στο πάτωμα. Ο κυριότερος λόγος όμως είναι η σωστή τοποθέτηση της κουκούλας της χημικής στολής στο σώμα καθώς το κυριότερο μέρος του βάρους της ακουμπάει στο κράνος με αποτέλεσμα να έχουμε μειωμένη επαφή του υλικού της στολής τόσο στους ώμους όσο και σε άλλα επίμαχα σημεία.

6. Κατά τους καλοκαιρινούς μήνες μπορείς να μπεις σε χημική στολή και με σορτσάκι αντί για παντελόνι.
Το να φορά κάποιος σορτσάκι ή κοντομάνικο κάτω από μια χημική στολή μπορεί να φαίνεται πιο άνετο το καλοκαίρι. Όμως ο εσωτερικός ρουχισμός πρέπει να επιλέγεται σύμφωνα με τις οδηγίες του κατασκευαστή και την εκτίμηση των κινδύνων. Σε επιχειρήσεις όπου υπάρχει πιθανότητα στιγμιαίας θερμικής έκθεσης, όπως σε φαινόμενο στιγμιαίας έκρηξης πυρκαγιάς, η χρήση κατάλληλου μακρυμάνικου και μακριού βραδυφλεγούς ρουχισμού μπορεί να αποτελεί μέρος της συνολικής προστασίας.
Η αναφορά σε έκθεση διάρκειας περίπου 4 δευτερολέπτων αφορά ενδεικτικό σενάριο στιγμιαίας έκθεσης και δεν συνιστά γενική εγγύηση προστασίας. Για παράδειγμα, η TESIMAX δηλώνει δοκιμές στιγμιαίας έκρηξης πυρκαγιάς κατά ISO 13506 για συγκεκριμένα υλικά των σειρών SYKAN και SILVERFLASH. Η πραγματική δυνατότητα προστασίας, η διάρκεια και οι συνθήκες της έκθεσης πρέπει να προκύπτουν από τα στοιχεία δοκιμών του συγκεκριμένου συνδυασμού στολής και εσωτερικού ρουχισμού. Το EN 943-2 δεν πιστοποιεί από μόνο του προστασία από φωτιά ή στιγμιαία έκρηξη πυρκαγιάς.
Προσοχή: η χημική στολή δεν πρέπει να αντιμετωπίζεται ως στολή πυρόσβεσης. Ακόμη και όταν ένα συγκεκριμένο μοντέλο διαθέτει πρόσθετες δοκιμές στιγμιαίας έκθεσης σε φλόγα, η προστασία εξαρτάται από τον συνδυασμό ΜΑΠ, τις συνθήκες και τις δηλωμένες επιδόσεις του κατασκευαστή.
7. Στην χημική στολή μπορείς να γράψεις με μαρκαδόρο νούμερα ή γράμματα.

Η σήμανση μιας χημικής στολής με μαρκαδόρο δεν είναι πάντοτε ακίνδυνη. Πριν χρησιμοποιήσουμε οποιοδήποτε σκεύασμα σήμανσης πρέπει να ελέγξουμε τις οδηγίες του κατασκευαστή τόσο για το υλικό της στολής όσο και για τη χημική σύνθεση του μαρκαδόρου. Για παράδειγμα, η παρουσία μεθανόλης μπορεί να είναι κρίσιμη για ορισμένα υλικά, αλλά δεν υπάρχει ένας ενιαίος χρόνος διαπερατότητας 480 λεπτών για όλες τις στολές. Επιπλέον, ο εργαστηριακός χρόνος διαπέρασης (breakthrough time) δεν σημαίνει αυτομάτως ότι το υλικό καταστρέφεται όταν περάσει αυτό το διάστημα.
Ένας ακατάλληλος μαρκαδόρος ή μια ακατάλληλη κόλλα μπορεί να επηρεάσει το υλικό ή την επιτρεπόμενη χρήση της στολής. Προτείνω, όταν απαιτείται αριθμητική αναγνώριση, να ζητείται σήμανση από τον κατασκευαστή κατά την παραγγελία. Εναλλακτικά χρησιμοποιούμε μόνο εγκεκριμένους από τον κατασκευαστή μαρκαδόρους ή συμβατά υλικά σήμανσης, όπως κατάλληλη ταινία τύπου Chemtape εφόσον επιτρέπεται για το συγκεκριμένο μοντέλο.
8. Η αποθήκευση των στολών επηρεάζει την διάρκεια ζωής τους ;
Η αποθήκευση των χημικών στολών με τον σωστό και ενδεικνυόμενο τρόπο του εκάστοτέ κατασκευαστή παρατείνει το χρόνο ζωής τους στην αναγραφόμενη διάρκεια ζωής που αναφέρεται στο εγχειρίδιο χρήσης.
Αυτό σημαίνει ότι αν η χημική στολή σας λέει, «διάρκεια ζωής 10 χρόνια» αυτό είναι κάτω από πολλές προϋποθέσεις που οι περισσότεροι χρήστες αγνοούν. Για να έχει μια χημική στολή προστασίας την μέγιστη διάρκεια ο χρήστης θα πρέπει να την συντηρεί , καθαρίζει, απολυμαίνει και αποθηκεύει σύμφωνα με τους κανόνες του κατασκευαστή.
Από την επαγγελματική μου εμπειρία έχω διαπιστώσει σημαντικά κενά στην τήρηση των διαδικασιών καθαρισμού, απολύμανσης, περιοδικού ελέγχου, συντήρησης και αποθήκευσης χημικών στολών σε αρκετές υπηρεσίες και επιχειρήσεις στην Ελλάδα. Για να γνωρίζουμε την πραγματική έκταση του προβλήματος, θα χρειαζόταν συστηματική καταγραφή.
Σε πολλά εγχειρίδια χρήσης κατασκευαστών αν διαβάσετε θα δείτε ότι ο χρόνος ζωής που δηλώνεται, είναι κάτω από προϋποθέσεις που οι χρήστες πρέπει να τηρούν. Αν η στολή π.χ. δεν αποθηκευτεί όπως πρέπει εντός της θήκης της σωστά διπλωμένη και με όλους τους κανόνες, υπάρχει περίπτωση να καταστραφεί από την κακή αποθήκευση. Σας συνιστώ να διαβάσετε με προσοχή ξανά, τα εγχειρίδιά χρήσης των στολών σας.
9. Η στολή χημικής προστασίας με κάλτσες είναι καλύτερη από αυτή με ενσωματωμένες τις μπότες.
![]()
Δεν τίθεται εκ προοιμίου θέμα καλύτερης ή χειρότερης λύσης. Και οι δύο διαμορφώσεις μπορούν να παρέχουν κατάλληλη προστασία, εφόσον το σύνολο στολής, κάλτσας, εξωτερικής μπότας και τυχόν στεγανοποιητικών επικαλύψεων είναι εγκεκριμένο για τη συγκεκριμένη χρήση. Η προστατευτική κάλτσα δεν υποκαθιστά από μόνη της μια κατάλληλη προστατευτική μπότα. Σημαντικοί παράγοντες στην επιλογή είναι το λογιστικό κομμάτι και η ταχύτητα ένδυσης. Ο χρόνος ένδυσης εξαρτάται από τον εξοπλισμό και την εκπαίδευση. Σε ομάδα έκτακτης ανάγκης, ένας έμπειρος χειριστής με κατάλληλο βοηθό μπορεί ενδεικτικά να χρειαστεί περίπου 15 λεπτά, χωρίς αυτό να αποτελεί κοινή τιμή για όλες τις στολές.
Το λογιστικό κομμάτι έχει να κάνει με την αγορά, π.χ. προμήθεια δέκα (10) στολών χημικής προστασίας για τριάντα (30) άτομα. Ο διαχειριστής υλικού υπολογίζοντας τα έξοδα κρίνει ότι αν αγοράσει δέκα (10) στολές με κάλτσες (χωρίς ενσωματωμένες μπότες) και τριάντα (30) ζεύγη μπότες χωριστά, τότε γλυτώνει τα έξοδα των επιπλέον στολών καθώς κάθε στολή μπορεί να φορεθεί από διαφορετικά ύψη χρηστών και σωματότυπους (εφόσον διαθέτει ιμάντα καβάλου).
Αυτό που ο εκάστοτε διαχειριστής πρέπει να εξετάσει είναι ότι ο χειριστής χημικής στολής με κάλτσες ενδέχεται να χρειαστεί περισσότερο χρόνο ένδυσης, επειδή απαιτείται πρόσθετη τοποθέτηση και προσαρμογή των εξωτερικών μποτών και των καλυμμάτων, όπου προβλέπονται. Ο χρόνος πρέπει να υπολογίζεται με βάση την πραγματική διαμόρφωση και πρακτικές δοκιμές της ομάδας.
Συνοψίζοντας, για ομάδες εκτάκτων αναγκών (Πυροσβεστική, Στρατός και Σώματα Ασφαλείας) προτιμώ επιχειρησιακά τη διαμόρφωση με ενσωματωμένες μπότες, εφόσον αυτή καλύπτει τις απαιτήσεις της αποστολής, λόγω της ευκολότερης και ταχύτερης ένδυσης σε αρκετές περιπτώσεις.
10. Η χημική στολή προστασίας πρέπει να συνδυάζεται πάντα με την ίδιο κατασκευαστή αναπνευστικών συσκευών που φοράει ο χρήστης της χημικής στολής.

Στην πράξη, διαφορετικές προμήθειες στο δημόσιο και στον ιδιωτικό τομέα μπορεί να έχουν ως αποτέλεσμα χημικές στολές και αναπνευστικές συσκευές με ασυμβατότητες. Το βέλτιστο είναι να εξετάζεται ως ενιαίο σύνολο η στολή με τη συγκεκριμένη Α.Σ.Α.Κ., την προσωπίδα, τους σωλήνες, τους ταχυσυνδέσμους και τα τυχόν πρόσθετα συστήματα αέρα. Δεν είναι απαραίτητο να έχουν τον ίδιο κατασκευαστή, αρκεί η συμβατότητα να τεκμηριώνεται από τις εγκεκριμένες διαμορφώσεις και τις οδηγίες των εμπλεκόμενων κατασκευαστών.
Αυτό είναι πολύ σημαντικό επειδή δεν νοείται να εισέλθεις σε χημική στολή προστασίας τύπου (1Α) χωρίς αναπνευστική συσκευή. Επίσης δεν προβλέπεται ένας άνθρωπος να εκπαιδευτεί στην χρήση της χημικής στολής χωρίς πρωτύτερα να έχει άριστες γνώσεις στις αναπνευστικές συσκευές. Μια οποιαδήποτε αστοχία ή βλάβη σε μια αναπνευστική συσκευή μπορεί να διορθωθεί σε ένα πεδίο όπου ο χρήστης την φοράει εξωτερικά της στολής του, στην περίπτωση της χημικής στολής που φέρεται εσωτερικά η Α.Σ.Α.Κ., είναι ελάχιστα τα πράγματα που μπορεί να κάνει δυστυχώς.
Ο συνδυασμός της Α.Σ.Α.Κ. με τη χημική στολή πρέπει να σχεδιάζεται προσεκτικά, τόσο για τις άμεσες όσο και για τις μελλοντικές επιχειρησιακές ανάγκες. Ορισμένα μοντέλα επαναχρησιμοποιούμενων χημικών στολών διαθέτουν δηλωμένη διάρκεια ζωής έως 15 χρόνια υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις ελέγχου και συντήρησης, ενώ άλλα έχουν διαφορετική διάρκεια. Καθοριστικές είναι πάντα οι οδηγίες του κατασκευαστή και η πραγματική κατάσταση της στολής.
Η ασυμβατότητα μπορεί να παρουσιαστεί τόσο στους ταχυσύνδεσμους σύνδεσης μεταξύ της Α.Σ.Α.Κ και της χημικής στολής για παράκαμψη της Α.Σ.Α.Κ. εφόσον χρησιμοποιηθεί εξωτερική πηγή αέρα, όσο και για τον κλιματισμό της στολής εφόσον υπάρχει τέτοια ανάγκη.
11. Η ενδοεπικοινωνία των χρηστών μπορεί να γίνει με την χρήση φορητών πομποδεκτών ;
Η χρήση φορητών πομποδεκτών εντός των χημικών στολών υφίσταται από πολλές υπηρεσίες και έχει δοκιμαστεί για πολλά χρόνια αποδεικνύοντας καλές και κακές πρακτικές λόγω της εξέλιξης της τεχνολογίας. Εντός των χημικών στολών έχουν δοκιμαστεί , μικρομεγάφωνα, λαρυγγόφωνα, μικρόφωνα κεφαλής οστικής αγωγιμότητας (bone conduction mic), ακόμα και πατέντες Ελληνικής φύσης που είχαν ως αποτέλεσμα να δημιουργηθούν συναρπαστικές ιστορίες μεταξύ αστείου και σοβαρού.
Ο πιο σύνηθες τρόπος επικοινωνίας ήταν αυτός του μικρομεγάφωνου όπου ο χρήστης θα έπρεπε να βγάλει το χέρι του από το μανίκι της χημικής στολής εσωτερικά και να πιάσει το μικρομεγάφωνο με σκοπό την επικοινωνία του με τον αξιωματικό σκηνής. Αρκετές υπηρεσίες του ιδιωτικού αλλά πλέον και του δημόσιου τομέα έχουν προμηθευτεί νέας γενιάς προσωπίδες ολοκλήρου προσώπου όπου συμπεριλαμβάνεται ως σύστημα ειδικός πομποδέκτης πάνω στην προσωπίδα που δίνει την δυνατότητα της ενδοεπικοινωνίας αλλά και της επικοινωνίας μέσω σύνδεσης με εξωτερικό πομποδέκτη και μηχανισμό PTT (press to talk) για την ασφαλή και ευκρινή διαβίβαση των δεδομένων του χρήστη προς το αξιωματικό σκηνής.
Με κατάλληλους και εγκεκριμένους προσαρμογείς, συνδέσεις και συστήματα PTT, πολλές μονάδες επικοινωνίας προσωπίδων μπορούν να συνεργαστούν με επιλεγμένους πομποδέκτες VHF, UHF, PMR, DMR ή TETRA. Ωστόσο η συμβατότητα δεν είναι αυτόματη για όλους τους τύπους ή κατασκευαστές. Χρειάζεται έλεγχος των συνδέσεων, της ποιότητας επικοινωνίας, της λειτουργίας PTT και τυχόν απαιτήσεων ATEX. Περισσότερα για την επικοινωνία αναλύονται στον οδηγό σημάτων χεριών για χρήστες χημικών στολών.
12. Αν η στολή χημικής προστασίας λήξει μπορεί να φορεθεί και μετά με ασφάλεια…
Κάθε χημική στολή έχει συγκεκριμένες προϋποθέσεις χρήσης και δηλωμένο όριο ζωής ή κριτήρια απόσυρσης, σύμφωνα με τον κατασκευαστή. Εφόσον υπερβεί το όριο ή κριθεί ακατάλληλη, δεν επιτρέπεται να χρησιμοποιείται για πραγματική χημική προστασία. Ενδεχόμενη χρήση της μόνο ως εκπαιδευτικού βοηθήματος μπορεί να εξεταστεί εφόσον είναι καθαρή, απολυμασμένη, ασφαλής για τη συγκεκριμένη άσκηση και ευκρινώς χαρακτηρισμένη ως μη επιχειρησιακή. Η λήξη δεν σημαίνει ότι μια στολή είναι αυτομάτως ασφαλής ακόμη και για εκπαίδευση.
Εφόσον ο κάθε χρήστης ή η αντίστοιχη υπηρεσία ή οργανισμός, αποφασίσει να θέσει σε χρήση αυτό το μέσο ατομικής προστασίας ακόμα και αν έχει φθάσει στο όριο της ζωής του, η ευθύνη είναι αποκλειστικά αυτών που λαμβάνουν την απόφαση για οποιαδήποτε τυχόν ατύχημα ή πρόβλημα δημιουργηθεί κατά την διάρκεια του συμβάντος στον χειριστή της χημικής στολής.
Έχω ακούσει πολλούς να λένε ότι αν η στολή περάσει το “τεστ στεγανότητας” (διαδικασία που κάνουν μόνο πιστοποιημένοι τεχνικοί με διόγκωση της στολής ) τότε η στολή χημικής προστασίας είναι εντάξει για χρήση ακόμα και αν έχει λήξει.
Αυτό είναι μεγάλο λάθος και μπορεί να οδηγήσει σε πολλά προβλήματα καθώς τα όποια τεστ γίνονται σε ιδανικές συνθήκες ΔΕΝ εξασφαλίζουν την αντοχή του υλικού σε διάτρηση και την στεγανότητά της στολής σε διαπερατότητά χημικών από την στιγμή που έχει λήξει.
13. Δεν βάζουμε ποτέ γόνατο στο πεδίο του συμβάντος…

Κλείνοντας, να σχολιάσω ότι είναι μια μεγάλη αλήθεια η οποία έχει συζητηθεί πολύ ως θέμα, αναφορικά με το αν ένας χειριστής χημικής στολής μπορεί να γονατίσει μέσα στο πεδίο του συμβάντος.
Κάθε χημική στολή προστασίας έχει διαφορετική κατασκευή, υλικά και επίπεδα μηχανικής και χημικής αντοχής. Όταν γονατίζουμε σε πιθανώς μολυσμένο έδαφος, συγκεντρώνουμε το βάρος μας σε μικρή επιφάνεια και αυξάνουμε τη μηχανική καταπόνηση και την επαφή του υλικού με τη μολυσμένη επιφάνεια. Η πίεση, η τριβή, η φθορά και η διάρκεια επαφής με συγκεκριμένη χημική ουσία μπορούν, ανάλογα με το υλικό, να επηρεάσουν την προστατευτική απόδοση. Αυτό δεν σημαίνει ότι κάθε γονάτισμα προκαλεί αυτομάτως ταχύτερη χημική διαπερατότητα. Επιχειρησιακά όμως αποφεύγουμε την άσκοπη επαφή και μηχανική καταπόνηση της στολής, ειδικά όταν δεν γνωρίζουμε ποια ουσία έχει μολύνει το έδαφος.
Καλό είναι να θυμόμαστε ως ανταποκριτές εκτάκτου ανάγκης, ότι η χημική στολή προστασίας μας είναι ο μοναδικός φραγμός μεταξύ ζωής και θανάτου σε ένα συμβάν, του δικού μας θανάτου. Για αυτό πρέπει να την μεταχειριζόμαστε με την δέουσα προσοχή και σεβασμό καθώς όταν θα την χρειαστούμε δεν πρέπει να μας προδώσει.
Τεχνικές πηγές και διευκρινίσεις
- Dräger CPS 7900, Instructions for Use, εγκεκριμένες διαμορφώσεις, χρήση, βαλβίδες, έλεγχοι και συντήρηση.
- TESIMAX, VS 5 Series Technical Catalogue (2024), δοκιμές θερμικής έκθεσης και στοιχεία των υλικών SYKAN/SILVERFLASH.
- EN 943-2:2019, αεροστεγείς χημικές στολές ομάδων έκτακτης ανάγκης (ET).
- EN 14593-1:2018, συσκευές αναπνευστικής προστασίας με παροχή πεπιεσμένου αέρα και βαλβίδα κατ’ απαίτηση για ολοκλήρου προσώπου μάσκα.
- ISO 13506-1:2024, εργαστηριακή δοκιμή ολοκληρωμένων ενδυμάτων σε στιγμιαία έκθεση σε φλόγα.
- NIOSH, θερμική επιβάρυνση από Μέσα Ατομικής Προστασίας.
© FirePedia.gr | Ιωάννης Σ. Ρέτσιος. Η αναδημοσίευση ολόκληρου του άρθρου απαιτεί προηγούμενη άδεια του δικαιούχου. Σε επιτρεπόμενες παραθέσεις αναφέρετε τον δημιουργό και την αρχική πηγή FirePedia.gr.
