
Το Πιστοποιητικό (ενεργητικής) Πυροπροστασίας είναι διοικητική πράξη που απαιτείται σε συγκεκριμένες επιχειρήσεις και εγκαταστάσεις, ανάλογα με το είδος της δραστηριότητας και το αδειοδοτικό καθεστώς που τη διέπει. Δεν απαιτείται οριζόντια για κάθε επιχείρηση ή για κάθε άδεια λειτουργίας. Το αν απαιτείται πιστοποιητικό, αρχειοθέτηση μελέτης ή άλλη διοικητική πράξη πυροπροστασίας προκύπτει από την ειδική νομοθεσία της εκάστοτε δραστηριότητας.
Στο παρόν άρθρο παρουσιάζουμε την επικαιροποιημένη διαδικασία που ισχύει το 2026, με βάση την Πυροσβεστική Διάταξη 13/2021, το ισχύον πλαίσιο πυροπροστασίας κτιρίων και τις νεότερες οδηγίες του Αρχηγείου Πυροσβεστικού Σώματος.
Βασικά στάδια έκδοσης
Η γενική διαδικασία περιλαμβάνει τα ακόλουθα στάδια, ανάλογα πάντα με την κατηγορία της επιχείρησης και την εφαρμοζόμενη νομοθεσία:
- Προσδιορισμός του ισχύοντος νομοθετικού πλαισίου και σύνταξη της απαιτούμενης μελέτης πυροπροστασίας.
- Ηλεκτρονική υποβολή μέσω του πληροφοριακού συστήματος e-Άδειες και, κατά περίπτωση, έγκριση ή αρχειοθέτηση της μελέτης.
- Υλοποίηση των προβλεπόμενων μέτρων και μέσων πυροπροστασίας.
- Υποβολή των δικαιολογητικών και υπεύθυνων δηλώσεων που απαιτούνται για τη συγκεκριμένη περίπτωση.
- Έκδοση Πιστοποιητικού (ενεργητικής) Πυροπροστασίας, εφόσον αυτό απαιτείται από την ισχύουσα νομοθεσία.
Μελέτη Πυροπροστασίας
Η μελέτη πυροπροστασίας αποτελεί βασικό στοιχείο της διαδικασίας. Ο αρμόδιος κατά νόμο μηχανικός εξετάζει τη χρήση του κτιρίου ή της εγκατάστασης, τα γεωμετρικά και λειτουργικά χαρακτηριστικά, τις οδεύσεις και εξόδους διαφυγής και τα απαιτούμενα μέτρα ενεργητικής και, όπου προβλέπεται, παθητικής πυροπροστασίας.
➤ Κτίρια που εμπίπτουν στο Π.Δ. 41/2018
Το Π.Δ. 41/2018 (ΦΕΚ 80/Α/7-5-2018) είναι ο ισχύων Κανονισμός Πυροπροστασίας Κτιρίων και τέθηκε σε ισχύ στις 7 Αυγούστου 2018. Η υπαγωγή ενός κτιρίου στο Π.Δ. 41/2018 κρίνεται από το πεδίο εφαρμογής του άρθρου 2 και τις μεταβατικές του διατάξεις και δεν εξαρτάται μόνο από την ημερομηνία έκδοσης της οικοδομικής άδειας.
➤ Κτίρια που υπάγονται στο Π.Δ. 71/1988
Το Π.Δ. 71/1988 εξακολουθεί να εφαρμόζεται σε κτίρια που εμπίπτουν στο δικό του πεδίο εφαρμογής και δεν υπάγονται στις περιπτώσεις εφαρμογής του Π.Δ. 41/2018. Για τον σωστό προσδιορισμό της εφαρμοζόμενης νομοθεσίας λαμβάνονται υπόψη η ημερομηνία αίτησης της οικοδομικής άδειας, η χρήση και τυχόν μεταβολές ή αλλαγές χρήσης.
➤ Υφιστάμενα κτίρια πριν από την έναρξη ισχύος του Π.Δ. 71/1988
Για κτίρια με αίτηση έκδοσης οικοδομικής άδειας πριν από τις 17 Φεβρουαρίου 1989, και εφόσον δεν εμπίπτουν σε ειδικές περιπτώσεις εφαρμογής του Π.Δ. 41/2018, εφαρμόζονται κατά χρήση οι ισχύουσες Πυροσβεστικές ή ειδικές Διατάξεις. Ενδεικτικά:
- Πυροσβεστική Διάταξη 3/2015 για χώρους συνάθροισης κοινού. Η διάταξη αυτή αντικατέστησε την παλαιά 3/1981.
- Πυροσβεστική Διάταξη 8/2016 για εμπορικά καταστήματα. Η διάταξη αυτή αντικατέστησε την παλαιά 8γ/2007.
- Άλλες Πυροσβεστικές ή ειδικές διατάξεις, ανάλογα με τη χρήση της επιχείρησης ή εγκατάστασης.
Υποβολή, έγκριση ή αρχειοθέτηση της μελέτης
Οι διοικητικές πράξεις πυροπροστασίας που υπάγονται στην Πυροσβεστική Διάταξη 13/2021 υποβάλλονται ηλεκτρονικά μέσω του πληροφοριακού συστήματος e-Άδειες. Ανάλογα με την κατηγορία και τη νομοθεσία της επιχείρησης, η μελέτη μπορεί να απαιτεί έγκριση από την αρμόδια Πυροσβεστική Υπηρεσία ή να ακολουθεί διαδικασία αρχειοθέτησης.
Για τον λόγο αυτό δεν είναι σωστό να θεωρείται ότι κάθε μελέτη κατατίθεται με τον ίδιο τρόπο ή ότι σε όλες τις περιπτώσεις απαιτείται προηγούμενη θεώρηση πριν από την υλοποίηση.

Υλοποίηση των μέτρων πυρασφάλειας
Τα μέτρα και μέσα που προβλέπονται από την εγκεκριμένη ή αρχειοθετημένη μελέτη και την εφαρμοζόμενη νομοθεσία πρέπει να υλοποιηθούν πλήρως και να διατηρούνται σε καλή λειτουργική κατάσταση. Ανάλογα με την εγκατάσταση, αυτά μπορεί να περιλαμβάνουν:
- εγκατάσταση πυροσβεστήρων και φωτιστικών ασφαλείας,
- τοποθέτηση σήμανσης εξόδων και οδεύσεων διαφυγής,
- εγκατάσταση μόνιμων συστημάτων ενεργητικής πυροπροστασίας, όπου αυτά προβλέπονται,
- συντήρηση, έλεγχο και αναβάθμιση των υφιστάμενων μέτρων και συστημάτων.
Η τήρηση των μέτρων ελέγχεται από την Πυροσβεστική Υπηρεσία μέσω των προβλεπόμενων τακτικών, δειγματοληπτικών ή έκτακτων ελέγχων, ανάλογα με την κατηγορία κινδύνου και το ισχύον θεσμικό πλαίσιο.
Δικαιολογητικά και Υπεύθυνες Δηλώσεις
Η διαδικασία έκδοσης και ανανέωσης του πιστοποιητικού καθορίζεται από την Πυροσβεστική Διάταξη 13/2021 (ΦΕΚ 5519/Β΄/29-11-2021), όπως ισχύει. Τα απαιτούμενα δικαιολογητικά δεν είναι απολύτως ίδια σε όλες τις επιχειρήσεις αλλά καθορίζονται ανά περίπτωση από το Παράρτημα Γ της διάταξης και από την ειδική νομοθεσία της δραστηριότητας.
Η 13/2021 προβλέπει δύο βασικές διαδικασίες:
- Έκδοση χωρίς διενέργεια αυτοψίας για τις κατηγορίες επιχειρήσεων και εγκαταστάσεων που υπάγονται στο άρθρο 7.
- Έκδοση με διενέργεια αυτοψίας στις ειδικές περιπτώσεις του άρθρου 8, όπως όταν αυτό προβλέπεται από την εφαρμοζόμενη νομοθεσία ή σε άλλες περιπτώσεις που ορίζει ρητά η διάταξη.
Απαιτούμενα δικαιολογητικά
Ανάλογα με την περίπτωση, ο φάκελος μπορεί να περιλαμβάνει:
- Υπεύθυνη δήλωση ιδιοκτήτη, εκμεταλλευτή ή νόμιμου εκπροσώπου για την εγκατάσταση και καλή λειτουργία των προβλεπόμενων μέτρων και μέσων.
- Υπεύθυνη δήλωση αρμόδιου κατά νόμο μηχανικού, όπου απαιτείται από την εφαρμοζόμενη διαδικασία.
- Βεβαιώσεις, πιστοποιητικά και λοιπά τεχνικά δικαιολογητικά για τα μέσα και συστήματα ενεργητικής πυροπροστασίας, όπου απαιτούνται.
- Απόδειξη καταβολής 10 € για τη χορήγηση του Βιβλίου Ελέγχου Συντήρησης και Καλής Λειτουργίας Μέσων Ενεργητικής Πυροπροστασίας, στις περιπτώσεις όπου απαιτείται το συγκεκριμένο βιβλίο.
- Κάθε άλλο δικαιολογητικό που προβλέπεται από το Παράρτημα Γ της 13/2021 ή από την ειδική νομοθεσία της δραστηριότητας.
Έλεγχοι και Κυρώσεις
Οι υπεύθυνες δηλώσεις και τα υποβαλλόμενα στοιχεία πρέπει να είναι ακριβή και αληθή. Εάν από έλεγχο της Πυροσβεστικής Υπηρεσίας διαπιστωθούν παραβάσεις της νομοθεσίας πυροπροστασίας, εφαρμόζονται οι προβλεπόμενες διοικητικές και, όπου συντρέχει περίπτωση, ποινικές διαδικασίες.
- Μπορούν να επιβληθούν διοικητικά πρόστιμα σύμφωνα με την Πυροσβεστική Διάταξη 19/2024.
- Το Πιστοποιητικό (ενεργητικής) Πυροπροστασίας μπορεί να ανακληθεί όταν συντρέχουν οι προϋποθέσεις της ισχύουσας νομοθεσίας.
- Σε περιπτώσεις ψευδών υπεύθυνων δηλώσεων, η Πυροσβεστική Υπηρεσία μπορεί να διαβιβάσει τα σχετικά στοιχεία στην αρμόδια Εισαγγελική Αρχή σύμφωνα με το άρθρο 22 του ν. 1599/1986 και όσα ειδικότερα προβλέπει η 13/2021.
- Οι διαπιστωμένες παραβάσεις κοινοποιούνται, όπου απαιτείται, στην αρμόδια αδειοδοτούσα ή εποπτεύουσα Αρχή για τις δικές της ενέργειες. Η αναστολή λειτουργίας δεν αποτελεί αυτόματη συνέπεια κάθε παράβασης.
Συνοπτικά τα βήματα
Έλεγχος ισχύουσας νομοθεσίας → Μελέτη → Ηλεκτρονική υποβολή/έγκριση ή αρχειοθέτηση → Υλοποίηση μέτρων → Δικαιολογητικά → Έκδοση πιστοποιητικού, εφόσον απαιτείται
Με σωστή καθοδήγηση από αρμόδιο μηχανικό και πλήρη εφαρμογή των προβλεπόμενων μέτρων, η διαδικασία μπορεί να ολοκληρωθεί οργανωμένα και με βασικό στόχο την ασφάλεια ανθρώπων, κτιρίων και εγκαταστάσεων.
Νομοθετικές αναφορές που ισχύουν το 2026
- Π.Δ. 41/2018 — ΦΕΚ 80/Α/7-5-2018, Κανονισμός Πυροπροστασίας Κτιρίων.
- Π.Δ. 71/1988 — ΦΕΚ 32/Α/17-2-1988, για τα κτίρια που εξακολουθούν να εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής του.
- Πυροσβεστική Διάταξη 3/2015 — ΦΕΚ 529/Β/3-4-2015, μέτρα και μέσα πυροπροστασίας χώρων συνάθροισης κοινού.
- Πυροσβεστική Διάταξη 8/2016 — ΦΕΚ 165/Β/26-1-2017, μέτρα και μέσα πυροπροστασίας εμπορικών καταστημάτων.
- Πυροσβεστική Διάταξη 13/2021 — ΦΕΚ 5519/Β΄/29-11-2021, διαδικασία διοικητικών πράξεων πυροπροστασίας.
- Πυροσβεστική Διάταξη 19/2024 — ΦΕΚ 2550/Β΄/30-4-2024, διαδικασία επιβολής διοικητικών προστίμων.
- Υπ’ αριθ. 48689 οικ. Φ.704.4/3-9-2025 έγγραφο Α.Π.Σ. για την απαίτηση ή μη έκδοσης διοικητικής πράξης πυροπροστασίας σε οικονομικές δραστηριότητες του ν. 4442/2016.
Πηγές και Νομοθεσία
| Πηγή | Περιγραφή |
|---|---|
| Πυροσβεστική Διάταξη 13/2021 | Καθορίζει τη διαδικασία έγκρισης/αρχειοθέτησης μελετών, έκδοσης και ανανέωσης πιστοποιητικού και τις περιπτώσεις έκδοσης με ή χωρίς αυτοψία. |
| Π.Δ. 41/2018 | Ισχύων Κανονισμός Πυροπροστασίας Κτιρίων, με έναρξη ισχύος στις 7 Αυγούστου 2018. |
| Π.Δ. 71/1988 | Προγενέστερος Κανονισμός Πυροπροστασίας Κτιρίων που εξακολουθεί να εφαρμόζεται στις περιπτώσεις του πεδίου εφαρμογής του. |
| Πυροσβεστική Διάταξη 3/2015 | Μέτρα και μέσα πυροπροστασίας χώρων συνάθροισης κοινού. Κατήργησε την 3/1981. |
| Πυροσβεστική Διάταξη 8/2016 | Μέτρα και μέσα πυροπροστασίας εμπορικών καταστημάτων. Κατήργησε την 8γ/2007, με τις προβλεπόμενες μεταβατικές ρυθμίσεις για ήδη εγκεκριμένες μελέτες. |
| Πυροσβεστική Διάταξη 19/2024 | Διαδικασία επιβολής και είσπραξης διοικητικών προστίμων για παραβάσεις της νομοθεσίας πυροπροστασίας. |
| Αρχηγείο Πυροσβεστικού Σώματος — 48689 οικ. Φ.704.4/3-9-2025 | Πίνακας οικονομικών δραστηριοτήτων και απαίτηση ή μη έκδοσης διοικητικής πράξης πυροπροστασίας. |
| Πυροσβεστικό Σώμα Ελλάδος — e-Άδειες | Οδηγίες για την ηλεκτρονική έκδοση διοικητικών πράξεων πυροπροστασίας μέσω του πληροφοριακού συστήματος e-Άδειες. |
Τελευταία ενημέρωση: 24 Αυγούστου 2026
