Οι εθελοντές πυροσβέστες αποτελούν εδώ και αιώνες έναν θεμελιώδη πυλώνα της κοινωνικής προστασίας. Πώς όμως ξεκίνησε αυτός ο παγκόσμιος θεσμός;
Ο άνθρωπος που δημιούργησε την πρώτη εθελοντική πυροσβεστική υπηρεσία υπήρξε επίσης εφευρέτης των διπλοεστιακών γυαλιών (διαπλαστιακά γυαλιά), συγγραφέας και εκδότης του Almanack, μελετητής της ηλεκτρικής ενέργειας, και συνέβαλε στη σύνταξη της Διακήρυξης της Ανεξαρτησίας των ΗΠΑ.
Το όνομά του ήταν Βενιαμίν Φραγκλίνος. Η πρώτη εθελοντική πυροσβεστική υπηρεσία ιδρύθηκε στη Φιλαδέλφεια των ΗΠΑ το 1736.
Η Εμπειρία της Βοστώνης
Ο Μπεν Φράνκλιν μετακόμισε στη Φιλαδέλφεια από τη Βοστώνη σε ηλικία 18 ετών. Η Βοστώνη είχε ήδη επηρεαστεί σε μεγάλο βαθμό από καταστροφικές πυρκαγιές, όπως αυτές του 1653 και του 1676. Μετά την πυρκαγιά του 1676, η δημοτική αρχή της Βοστώνης αγόρασε μία αντλία από το Λονδίνο και προσέλαβε τον Thomas Atkins και δώδεκα ακόμη άνδρες για την καταπολέμηση των πυρκαγιών. Αυτές ήταν οι πρώτες οργανωμένες προσπάθειες πυρόσβεσης στις Ηνωμένες Πολιτείες.
Το 1711, μια άλλη μεγάλη πυρκαγιά σημειώθηκε στη Βοστώνη, με αποτέλεσμα εκατόν δέκα οικογένειες να χάσουν τα σπίτια τους. Σε ηλικία έξι ετών, ο Βενιαμίν Φραγκλίνος υπήρξε μάρτυρας αυτής της καταστροφής. Ως αντίδραση, οι πολίτες κινητοποιήθηκαν και σχημάτισαν ενώσεις πυροπροστατευτικής αλληλοβοήθειας (γνωστές και ως «Club Fire») το 1711. Όταν ξέσπαγε φωτιά στην ιδιοκτησία κάποιου μέλους, τα υπόλοιπα μέλη έσπευδαν να βοηθήσουν στην κατάσβεση. Κάθε σύλλογος είχε περίπου είκοσι μέλη. Όπως δήλωσε ο Dennis Smith, «Οι Εταιρείες Πυροπροστατευτικής Κοινωνικής Αλληλεγγύης έγιναν κοινωνικές και προστατευτικές ενώσεις, ορίζοντας ένα σχέδιο για οργανωμένες ομάδες εθελοντών πυρόσβεσης, που μια ημέρα θα είναι η ραχοκοκαλιά της πυρόσβεσης στην Αμερική και θα κυριαρχήσουν για ενάμιση αιώνα».
Η Ίδρυση της «Fire Union» στη Φιλαδέλφεια
Το 1682, ιδρύθηκε η πόλη της Φιλαδέλφειας από τον William Penn. Κατά τον καθορισμό των κανόνων λειτουργίας της πόλης, ο Penn έδωσε ιδιαίτερη βαρύτητα στους κινδύνους της φωτιάς. Έχοντας την εμπειρία της πυρκαγιάς του Λονδίνου το 1666, επιθυμούσε η Φιλαδέλφεια να αποφύγει την ίδια μοίρα.
Για να μειωθεί η πιθανότητα πυρκαγιάς, μια πυροσβεστική διάταξη το 1696 απαιτούσε τον καθαρισμό των καμινάδων. Επίσης, η Φιλαδέλφεια είχε πολλά κτίρια φτιαγμένα από τούβλα, γεγονός που τα καθιστούσε λιγότερο ευάλωτα.
Το 1718, η Φιλαδέλφεια αγόρασε την πρώτη της αντλία, την οποία ονόμασαν «Shag Rag», αλλά τέθηκε σε λειτουργία μόλις το 1730, όταν μια πυρκαγιά κατέστρεψε μεγάλο μέρος της εμπορικής ζώνης κατά μήκος του ποταμού.
Η «Shag Rag» δεν μπόρεσε να ανταποκριθεί στα καθήκοντά της, καθώς, στα δώδεκα χρόνια που βρισκόταν στην πόλη, δεν είχε συντηρηθεί ποτέ και η απόδοσή της ήταν ελάχιστη. Ο Μπεν Φράνκλιν κάλεσε την πόλη να οργανωθεί καλύτερα για την καταπολέμηση των πυρκαγιών.
Λίγο αργότερα, η πόλη αγόρασε τετρακόσιους κουβάδες για τη φωτιά, είκοσι σκάλες, γάντζους και δύο επιπλέον αντλίες.
Το 1733, ο Φράνκλιν έγραφε για τους κινδύνους των πυρκαγιών και την ανάγκη για οργανωμένη πυροπροστασία στην εφημερίδα «The Pennsylvania Gazette». Ήταν εξοικειωμένος με τις ενώσεις αλληλοβοήθειας της Βοστώνης, αλλά ήξερε ότι αυτές παρείχαν προστασία μόνο στα μέλη τους.
Όπως έγραψε ο Collins, ο Φράνκλιν «ήθελε οργανώσεις που θα αγωνιστούν σε όλες τις πυρκαγιές, ανεξάρτητα από ποιανού η περιουσία καιγόταν».
Μετά από μια εκτεταμένη πυρκαγιά στη Φιλαδέλφεια το 1736, ο Φράνκλιν δημιούργησε την «Fire Union» (Ένωση Πυρόσβεσης), την πρώτη ολοκληρωμένη εθελοντική πυροσβεστική ομάδα στην Αμερική, με 30 εθελοντές. Ο πρώτος εκπαιδευμένος πυροσβέστης της ομάδας ήταν ο Isaac Paschall.
Η ιδέα του εθελοντικού πυροσβεστικού σώματος απέκτησε γρήγορα δημοτικότητα. Καθώς δεν χρειάζονταν περισσότερα από 30-40 άτομα ανά ομάδα, άρχισαν να σχηματίζονται επιπλέον κλιμάκια στη Φιλαδέλφεια. Μερικά από αυτά ήταν: Η «Συντροφιά» (The Fellowship), «Χέρι – Χέρι» (Hand-in-Hand), η «Καρδιά στο Χέρι» (Heart-in-Hand) και οι «Εταιρείες Φιλίας» (Friendship Companies). Κάθε μία από τις εταιρείες αυτές είχε τον δικό της εξοπλισμό και βρισκόταν σε στρατηγικό σημείο της πόλης.
Τα πυροσβεστικά κλιμάκια στη Φιλαδέλφεια και σε άλλες πόλεις αποτελούνταν από ελεύθερους επαγγελματίες, πλούσιους έμπορους και τεχνίτες ως εθελοντές. Ήταν πολίτες με οικονομική άνεση, ικανοί να αγοράζουν τον απαιτούμενο εξοπλισμό και να πληρώνουν τα πρόστιμα για τυχόν απουσία από συγκεντρώσεις και κατά τη διάρκεια πυρκαγιών.
Διάσημοι Εθελοντές και Γυναίκες Πυροσβέστες
Μερικοί από τους πιο γνωστούς Αμερικανούς που υπηρέτησαν ως εθελοντές πυροσβέστες είναι: ο George Washington, ο Thomas Jefferson, ο Benjamin Franklin, ο Samuel Adams, ο John Hancock, ο Paul Revere, ο Alexander Hamilton, ο John Jay, ο Aaron Burr και ο Benedict Arnold.
Το 1818, άρχισαν και οι γυναίκες να υπηρετούν ως εθελόντριες πυροσβέστες. Η πρώτη καταγεγραμμένη γυναίκα εθελόντρια ήταν η Molly Williams, μία μαύρη σκλάβα που ανήκε στον έμπορο Benjamin Ayma της ομάδας «Ocean 11» της Νέας Υόρκης. Ο Paul Ditzel, ιστορικός της πυρόσβεσης, δηλώνει:
«Η Molly ήταν ένας πολύ διακεκριμένος εθελοντής της Ομάδας 11. Συνήθιζε να ονομάζεται «Εθελοντής Νο 11»».
Η Molly αγωνίστηκε στις πυρκαγιές φορώντας ένα απλό φόρεμα και ποδιά. Κατά τη διάρκεια μιας χιονοθύελλας το 1818, βοήθησε να μεταφερθεί η αντλία στον τόπο της πυρκαγιάς και, όταν κάποιος τη ρώτησε, απάντησε: «‘I belongs to ole ‘Leven; I allers runs wid dat ole bull-gine’» (Ανήκω στην «Έντεκα» και πάντα τρέχω με αυτήν την παλιά αντλία).
Το 1820, η Marina Betts υπηρέτησε ως εθελόντρια στο Πίτσμπουργκ και ισχυρίστηκε ότι δεν έχασε ποτέ συμβάν κατά τη διάρκεια των δέκα χρόνων της θητείας της. Ο Paul Ditzel δήλωσε: «Η Betts έγινε διάσημη για το νερό που έριξε πάνω στους άνδρες που αρνήθηκαν να τη βοηθήσουν στην καταπολέμηση μιας πυρκαγιάς».
Η Lillie Χίτσκοκ, κάτοικος του Σαν Φρανσίσκο, ήταν η πιο διάσημη γυναίκα πυροσβέστης της Αμερικής. Εργάστηκε στην Εταιρία Knickbocker Αρ. 5 από το 1851. Σύμφωνα με τον Frederick J. Bowlen, μία μέρα καθ’ οδόν για μια πυρκαγιά, δεν υπήρχαν αρκετοί άνδρες για να τραβήξουν την αντλία της Εταιρείας Knickerbocker. Όταν η αντλία τους πέρασε μπροστά από τις ανταγωνιστικές ομάδες Μανχάταν Νο 2 και Νο 3 Howard, οι άνδρες άκουσαν ειρωνικές παρατηρήσεις.
Η δεκαπεντάχρονη Λίλι Χίτσκοκ, βλέποντας τον κόπο τους, και για να διαψεύσει τις ειρωνείες, πήρε μία κενή θέση στο σχοινί έλξεως. Τραβώντας με όλη της τη δύναμη, φώναξε στους παρευρισκόμενους: «Ελάτε τώρα εσείς οι άντρες! Όλοι μαζί θα τραβήξουμε και θα τους νικήσουμε!» Αυτή η έφηβη άρχισε να συμμετέχει στις πυρκαγιές και η εταιρεία της έδωσε την τιμητική ιδιότητα του μέλους. Ακόμα και μετά τον γάμο της με τον Howard Coit, παρέμεινε πυροσβέστης.
Με τα χρόνια, παρότι έπαψε να τραβάει την αντλία, συνέχισε να επισκέπτεται τους τραυματισμένους πυροσβέστες και να στέλνει λουλούδια όταν κάποιος έχανε τη ζωή του εν ώρα καθήκοντος. Η περιουσία της παρείχε αρκετά κεφάλαια για να κατασκευαστεί ένα μνημείο προς τιμήν των εθελοντών πυροσβεστών.
Πριν από το 1850, καμία πόλη στις Ηνωμένες Πολιτείες δεν είχε πυροσβέστες με πλήρη απασχόληση. Οι εθελοντές πυροσβέστες διαδραμάτιζαν τον πολύτιμο ρόλο τους στην προστασία της ζωής και της περιουσίας.
Αναφορές :
- Bowlen, Frederick J. “Elizabeth Wyche “Lillie” Hitchcock Coit.” San Francisco Chronicle. 30 May 1939. Museum of the City of San Francisco Web Page.
- Collins, Donald. Our Volunteer Firemen, 1736-1882. Ephrata, PA: Science Press, 1982.
- Ditzel, Paul C. Fire Engines, Firefighters: the Men, Equipment, and Machines, from Colonial Days to the Present. New York: Crown, 1976.
- Floren, Terese M. “History of Women in Firefighting.” International Association of Women in Fire & Emergency Services. 2007.
- Smith, Dennis. Dennis Smith’s History of Firefighting in America: 300 years. New York: Dial, 1978.
Πηγή: firehistory.weebly.com
Μετάφραση – Προσαρμογή για το Fire Rescue Pedia, Χ. Ζαφειρίου
