Στον δυναμικό κλάδο της παθητικής και ενεργητικής πυροπροστασίας, η εναρμόνιση με τα διεθνή πρότυπα είναι επιβεβλημένη για την ελαχιστοποίηση του ρίσκου.
Μία από τις κρισιμότερες αλλαγές των τελευταίων ετών είναι η κατάργηση της Κλάσης Ε από τη μία και η καθιέρωση της Κλάσης F από την άλλη.
Οι αλλαγές αυτές αντικατοπτρίζουν την ουσιαστική αναβάθμιση των πρωτοκόλλων κατάσβεσης βάσει του ευρωπαϊκού προτύπου ΕΝ 3-7.
Η Κατάργηση της Κλάσης Ε (Ηλεκτρικός Εξοπλισμός)
Ιστορικά, η Κλάση Ε προσδιόριζε πυρκαγιές σε ηλεκτρικές εγκαταστάσεις. Η κατάργησή της ως διακριτή κλάση βασίζεται στη θεώρηση ότι το ηλεκτρικό ρεύμα αποτελεί παράγοντα κινδύνου και πηγή ανάφλεξης, και όχι καύσιμη ύλη.
- Σύγχρονη Σήμανση: Η καταλληλότητα ενός πυροσβεστήρα για χρήση σε εξοπλισμό υπό τάση υποδεικνύεται πλέον με το εικονοσύμβολο του κεραυνού και τη ρητή αναγραφή ορίων τάσης (π.χ. έως 1000V σε απόσταση 1m).
- Προτεινόμενα Μέσα: Οι πυροσβεστήρες Διοξειδίου του Άνθρακα (CO2) παραμένουν το ενδεδειγμένο μέσο, καθώς ως διηλεκτρικό υλικό δεν προκαλούν βραχυκυκλώματα και δεν αφήνουν κατάλοιπα που θα μπορούσαν να διαβρώσουν ευαίσθητα ηλεκτρονικά συστήματα.
Η Καθιέρωση της Κλάσης F (Μαγειρικά Έλαια & Λίπη)
Η ανάγκη δημιουργίας της Κλάσης F προέκυψε από την ιδιαίτερη θερμοδυναμική συμπεριφορά των βρώσιμων ελαίων.
Σε αντίθεση με τα κοινά υγρά καύσιμα, τα λίπη παρουσιάζουν εξαιρετικά υψηλή θερμοχωρητικότητα και κίνδυνο επανάφλεξης (re-ignition).
Τεχνική Σαπωνοποίησης:
Οι πυροσβεστήρες Wet Chemical (Υγρού Χημικού) δρουν (συνήθως) μέσω της χημικής αντίδρασης της σαπωνοποίησης.
Το κατασβεστικό μέσο μετατρέπει την επιφάνεια του φλεγόμενου λίπους σε ένα μη εύφλεκτο στρώμα σαπουνιού, επιτυγχάνοντας ταυτόχρονα:
-
- Αποκοπή του οξυγόνου.
- Ταχεία ψύξη της μάζας του ελαίου κάτω από το σημείο αυτανάφλεξης.
Κίνδυνοι Συμβατικών Μέσων:
Η χρήση πυροσβεστήρων ξηράς σκόνης (ABC) σε τέτοιες εστίες αντενδείκνυται, καθώς η υψηλή πίεση εξόδου μπορεί να προκαλέσει διασπορά του φλεγόμενου υλικού (Splash Phenomenon), ενώ η απουσία ψυκτικής ικανότητας οδηγεί συχνά σε επανάφλεξη.
Νομικό Πλαίσιο και Υποχρεώσεις στην Ελλάδα
Η συμμόρφωση με την ελληνική νομοθεσία (ενδεικτικά η Πυροσβεστική Διάταξη 13/2021) αποτελεί κρίσιμη ευθύνη για κάθε επιχείρηση, ιδιαίτερα στον κλάδο της εστίασης.
Υποχρεωτικός Εξοπλισμός:
Οι επαγγελματικές κουζίνες οφείλουν να διαθέτουν εγκεκριμένα συστήματα τοπικής κατάσβεσης και χειροκίνητους πυροσβεστήρες Κλάσης F.
Συντήρηση & Πιστοποίηση:
Η ετήσια επιθεώρηση από Αναγνωρισμένη Εταιρεία (Π.Δ. 392/1997) είναι υποχρεωτική.
Η ύπαρξη ενημερωμένου βιβλίου ελέγχου και της προβλεπόμενης σήμανσης (δακτύλιος ελέγχου, ετικέτα) είναι απαραίτητη για τη νομιμότητα της επιχείρησης και την αποφυγή διοικητικών κυρώσεων.
Σύνοψη Τεχνικών Προδιαγραφών
| Χαρακτηριστικό | Ηλεκτρικός Κίνδυνος (Πρώην Ε) | Κλάση F |
| Πεδίο Εφαρμογής | Πίνακες, Servers, Καλωδιώσεις | Λίπη, Έλαια Μαγειρικής |
| Μέσο Κατάσβεσης | CO2 / Ξηρά Σκόνη (με σήμανση) | Wet Chemical (Υγρό Χημικό) |
| Μηχανισμός Δράσης | Εκτόπιση Οξυγόνου / Διακοπή Αλυσίδας | Σαπωνοποίηση & Ψύξη |
| Κρίσιμος Κίνδυνος | Ηλεκτροπληξία / Φθορά Εξοπλισμού | Επανάφλεξη / Διασπορά Φλόγας |
Η ορθή κατηγοριοποίηση των μέσων πυρόσβεσης αποτελεί τη βάση του στρατηγικού σχεδιασμού ασφάλειας.
Η επένδυση σε πιστοποιημένο εξοπλισμό Κλάσης F και η σωστή διαχείριση των ηλεκτρικών κινδύνων δεν διασφαλίζουν μόνο τη συμμόρφωση με τον νόμο, αλλά αποτελούν τη μοναδική εγγύηση για τη διαφύλαξη της επιχειρηματικής συνέχειας και της ανθρώπινης ακεραιότητας.
Χρήστος Κουκουβίνης
Τεχνικός Υπεύθυνος Τμήματος Πυροσβεστήρων
FORMULA A.E.
